Ponad 5,5 tys. ton betonu pod torami. Zakończono kluczowy etap budowy obwodnicy Oświęcimia
Po nieco ponad dwóch miesiącach zakończyło się przeciskanie pod torami kolejowymi w Oświęcimiu betonowego segmentu o masie przekraczającej 5,5 tys. ton. Konstrukcja została przesunięta o 26 metrów bez wstrzymywania ruchu kolejowego. To najtrudniejszy i zarazem jeden z najbardziej nietypowych etapów budowy obwodnicy Oświęcimia w ciągu drogi krajowej nr 44.
Betonowy prostopadłościan ma wymiary 22,7 m długości, 38,7 m szerokości i 8,5 m wysokości. Do jego przesunięcia wykorzystano 60 siłowników. Segment był stopniowo wciskany pod nasyp kolejowy linii Oświęcim – Czechowice-Dziedzice. Aby zapobiec przemieszczeniu nasypu pod naporem konstrukcji, po przeciwnej stronie torów wykonano specjalną przyporę stabilizującą. Po zakończeniu operacji rozpoczęła się jej rozbiórka.
Dlaczego zastosowano taką technologię?
Nowa obwodnica przecina linię kolejową w pobliżu terenów byłego niemieckiego, nazistowskiego obozu koncentracyjnego KL Birkenau. Ze względu na konieczność zachowania historycznego krajobrazu i ochronę otoczenia miejsca wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO nie było możliwe poprowadzenie drogi wiaduktem nad torami.
Jednocześnie utrzymanie ruchu kolejowego wykluczało rozbiórkę torów i budowę tradycyjnego obiektu inżynierskiego. Zdecydowano się więc na zastosowanie technologii pipe-roofing, polegającej na przygotowaniu konstrukcji i jej przeciskaniu pod istniejącą infrastrukturą. W Polsce nie realizowano dotąd w tej technologii przejazdu pod torami o tak dużych rozmiarach.
Wewnątrz przesuwanego segmentu przewidziano miejsce dla sześciu pasów ruchu – czterech dla obwodnicy Oświęcimia oraz dwóch dla ul. Ostatni Etap.
Obwodnica Oświęcimia coraz bliżej ukończenia
Budowana obwodnica będzie miała około 9 km długości i ominie miasto od południa, łącząc je z drogą ekspresową S1 Mysłowice – Bielsko-Biała. Trasa zostanie wykonana w przekroju dwujezdniowym, z dwoma pasami ruchu w każdym kierunku.
Inwestycja ma odciążyć centrum miasta od ruchu tranzytowego i poprawić połączenia zarówno w kierunku Beskidów, jak i autostrady A4. Według danych Generalnego Pomiaru Ruchu z 2025 r. drogą krajową nr 44 codziennie porusza się co najmniej kilkanaście tysięcy pojazdów. Największe natężenie ruchu odnotowano na Moście Jagiellońskim na Sole, gdzie przejeżdża 25,7 tys. pojazdów na dobę.
Budowa rozpoczęła się w listopadzie 2022 r. W kolejnych etapach oddawano do ruchu fragmenty nowej trasy. W grudniu 2024 r. udostępniono 2,2 km pomiędzy ul. Zatorską a ul. Jagiełły. W sierpniu 2025 r. kierowcy zyskali ponad 4 km drogi od węzła Oświęcim na S1 do ronda w Pławach. W grudniu 2025 r. otwarto 1,6 km trasy między rondami na ulicach Legionów i Jagiełły wraz z mostem na Sole, a w marcu 2026 r. oddano do ruchu 2,8 km jezdni od ronda w Jedlinie do ronda w Pławach.
Zakończenie całej inwestycji planowane jest jesienią 2026 r.
Inwestycja podporządkowana ochronie UNESCO
Projektowanie i realizacja obwodnicy są prowadzone z uwzględnieniem ochrony terenów byłych obozów KL Auschwitz i KL Birkenau. W ramach inwestycji zastosowano rozwiązania minimalizujące wpływ nowej drogi na otoczenie historycznego miejsca pamięci. Trasa została częściowo przesłonięta specjalnym wałem ziemnym i ekranami obsadzonymi zielenią, a przejazd pod linią kolejową zastąpił planowany wcześniej wiadukt.
Także most na Sole zaprojektowano w sposób ograniczający jego oddziaływanie wizualne na krajobraz. Inwestycję poprzedziło opracowanie „Raportu z oceny oddziaływania na dobro światowego dziedzictwa – Auschwitz-Birkenau niemiecki, nazistowski obóz koncentracyjny i zagłady (1940–1945)”. Był to pierwszy w Polsce przypadek tak ścisłego powiązania inwestycji drogowej z ochroną obiektu wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.
Koszt i dofinansowanie
Łączny koszt budowy obwodnicy Oświęcimia wynosi 467,7 mln zł. Inwestycja otrzymała 249,37 mln zł dofinansowania z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014–2020 oraz 150 mln zł wsparcia z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027.
źródło i fot. GDDKiA
Przeczytaj również: Wybrano wykonawców dokumentacji dla dwóch odcinków przyszłej „sądeczanki”
